Lợi thế của dòng xe “lai"
Các cấp độ điện hóa của ô tô sẽ được phân loại theo mức độ phát thải khí CO2 ra môi trường và vai trò của động cơ điện. Xe điện hóa (EV) gồm 4 dòng chính: Xe hybrid điện (HEV), xe hybrid điện sạc ngoài (PHEV), xe điện chạy pin (BEV) và xe sử dụng pin nhiên liệu (FCEV).
Trong đó, Hybrid là cấp độ cơ bản nhất của xe xanh, là loại xe “lai" sử dụng đồng thời động cơ đốt trong truyền thống kết hợp với mô tơ điện. Xe hybrid được nhắc đến sẽ bao gồm cả dòng xe HEV và PHEV.
Ông Phan Lê Hoàng Linh - Trưởng phòng Công nghiệp chế tạo (Cục Công nghiệp, Bộ Công Thương) cho biết: “Xe hybrid giờ đây đã được bình dân hóa thay vì chỉ được sử dụng cho các mẫu xe hạng sang như trước đây. Chỉ cần 700 - 800 triệu đồng là có thể sở hữu một mẫu xe hybrid với rất nhiều ưu điểm so với xe động cơ đốt trong”.
![Xe hybrid: Giải pháp trung gian để chuyển đổi sang xe thuần điện - Hình ảnh 1 Xe hybrid: Giai phap trung gian de chuyen doi sang xe thuan dien - Hinh anh 1](https://staticgthn.kinhtedothi.vn/zoom/868/uploaded/ngoctranggthn/2024_03_13/hybrid_uonz.jpeg) |
Toyota dẫn đầu trong cuộc đua doanh số của dòng xe hybrid tại Việt Nam. |
Hybrid là công nghệ mới, thường xuất hiện trên các phiên bản cao cấp trước tiên ở mọi hãng xe. Do chi phí đầu tư khiến giá xe hybrid cao hơn, nhưng cũng có những yếu tố tạo ưu thế cho dòng xe này.
Sử dụng dòng ô tô hybrid sẽ cho thấy giảm phát thải ngay, khiến nhiều nhà sản xuất và các quốc gia có xe hybrid sẵn sàng tham gia ngay vào các chương trình giảm phát thải. Đồng thời, người dùng có thể có trải nghiệm như xe điện với xe hybrid mà không gặp trở ngại về sạc như xe điện. Tuy thị trường Việt Nam đã chào đón, nhưng vẫn ít lựa chọn về xe hybrid cho nhiều tệp khách hàng khác nhau, chưa đa dạng lựa chọn.
Về mức tiêu hao nhiên liệu, xe hybrid giảm đến khoảng một nửa so với xe xăng thông thường. Ngoài ra, do có thêm động cơ điện hỗ trợ tăng tốc, xe hybrid giúp người lái tự tin hơn khi vượt xe trên cao tốc. Trong phố, khi tích đủ pin, xe sẽ chạy ở chế độ thuần điện, mang lại trải nghiệm như đang điều khiển ô tô điện chạy pin.
Chia sẻ thêm, PGS.TS Đàm Hoàng Phúc - Giảng viên Bộ môn Ô tô và Xe chuyên dùng, Đại học Bách khoa Hà Nội cho biết: "Song song với công nghệ hybrid mới, trên các mẫu xe này, các nhà sản xuất ô tô cũng luôn song hành phát triển công nghệ về an toàn trên xe. Do đó, không chỉ tiết kiệm nhiên liệu, sử dụng xe hybrid, khách hàng còn được hưởng những tính năng công nghệ an toàn tiên tiến, hiện đại hơn. Đây chính là sự hấp dẫn người tiêu dùng của xe hybrid".
Xe hybrid có nhiều yếu tố phù hợp với thị trường Việt Nam như việc người Việt thích những mẫu ô tô mới, nhiều công nghệ và tính năng. Đây cũng là điểm mà xe hybrid có. Cùng đó, người Việt chuộng những mẫu xe tiết kiệm. Với quãng thời gian sử dụng dài, đây cũng là lợi thế của xe hybrid. Hiện tại ở Việt Nam, xe hybrid cũng là phương án tiện dụng hơn so với ô tô thuần điện.
Mặt khác, với một quốc gia có ngành công nghiệp ô tô còn non trẻ như Việt Nam, xe hybrid không tạo ra cú sốc lớn khi chuyển đổi sang ô tô thuần điện.
Chính sách hỗ trợ phát triển phù hợp
Việt Nam đã có cam kết mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 tại COP26, và đã thể chế hóa bởi Quy hoạch điện 8 cũng như Quyết định số 876/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, sẽ cần phải có quyết tâm và nỗ lực rất lớn, cũng như các nguồn lực rất lớn để hiện thực hóa tuyên bố chính trị này.
“Cho đến khi hệ thống năng lượng được chuyển đổi theo lộ trình, các dòng xe HEV, PHEV vẫn sẽ đóng vai trò quan trọng để từng bước thực hiện lộ trình điện hóa phương tiện giao thông tiến tới phổ biến các dòng xe BEV, FCEV tại Việt Nam" - ông Phan Lê Hoàng Linh chia sẻ.
Nhìn nhận về việc chuyển đổi điện hóa của ngành công nghiệp ô tô, Việt Nam cần chú trọng lộ trình phát triển các dòng xe điện hóa cần phù hợp với lộ trình chuyển đổi năng lượng quốc gia. PGS.TS Đàm Hoàng Phúc cho biết, một nghiên cứu riêng của ông và nhóm cộng sự năm 2023 cho thấy, Hà Nội có 1,125 triệu xe ô tô cá nhân. Nếu chuyển đổi toàn bộ xe xăng hiện nay sang hybrid, sẽ tiết kiệm 3 triệu lít xăng mỗi năm.
Hiện nay, mục tiêu của các nước cũng như Việt Nam là hướng đến môi trường, giảm phát thải CO2 và người tiêu dùng vẫn có ô tô để đi.
Chính vì vậy, tại Việt Nam, cũng cần có những chính sách ưu đãi khuyến khích cho người tiêu dùng bởi vì những người mua xe hybrid cũng đang đóng góp bảo vệ môi trường. Họ sẵn sàng chi tiền cao hơn để mua xe hybrid thì cũng cần nhận được ưu đãi.
Ông Phan Lê Hoàng Linh thông tin thêm, Bộ Công Thương đang xây dựng chiến lược phát triển ngành công nghiệp ô tô trong thời kỳ mới. Một trong những trọng tâm là thiết kế lộ trình và chính sách phù hợp cho xe điện hóa.
Chiến lược phát triển cần được xây dựng phù hợp với các yếu tố hạ tầng, thói quen của người tiêu dùng, chiến lược của các hãng xe và lộ trình chuyển đổi năng lượng quốc gia.
Các nhà xây dựng chiến lược mong muốn có lộ trình cho tất cả loại xe thân thiện môi trường gồm cả xe hybrid, đồng thời đánh giá xe hybrid có vai trò nhất định trong giai đoạn chuyển đổi xanh.
Theo ông Phan Lê Hoàng Linh, hiện tại Nhà nước chưa có chính sách ưu đãi cụ thể, đặc thù nào cho xe hybrid. Trong quá trình xây dựng chính sách, có quan điểm cho rằng việc trợ giá xe hybrid chưa phù hợp do còn liên quan đến việc cân đối ngân sách Nhà nước. Tuy nhiên, bản thân người dùng xe hybrid cũng đang có đóng góp vào việc giảm phát thải, bảo vệ môi trường, vì vậy nên có sự hỗ trợ từ nhà nước cho nhóm người dùng này.
Nhiều doanh nghiệp và hiệp hội kiến nghị sửa chính sách ưu đãi cho xe điện hóa dựa trên tiêu chí mức phát thải CO2 - nhiều nước cũng đang dùng phương pháp này. Nếu theo hướng này, xe hybrid cũng sẽ có ưu đãi vì cũng giảm thải.
"Bộ Công thương sẽ nghiên cứu các đề xuất từ chuyên gia và doanh nghiệp với số liệu, nghiên cứu cụ thể để khi trình lên các cấp cao hơn sẽ có những chính sách thiết thực hơn với xe điện hóa nói chung và hybrid nói riêng", ông Phan Lê Hoàng Linh nói.
Xe hybrid nhìn chung phù hợp với thị hiếu và đặc điểm tiêu dùng mặt hàng ô tô của người Việt Nam. Việc phát triển thêm các dòng xe hybrid cũng giúp người tiêu dùng có thêm cơ hội lựa chọn đa dạng nhiều loại xe với chi phí hợp lý và phù hợp với nhu cầu sử dụng mà vẫn góp phần giảm phát thải ra môi trường.